<<

. 15
( 67 .)



>>

ui ia?ii...”
A. ?a?iiie?a?i (i?ai’??-i?i?no? ?in??, 1993–1998): “Oio?-
ee ye e?aua, a aeeoei ye caa?ae”.
I. Eoeaoaiei (i?aceaaio A?ei?on? c 1994 ?.): “A?ei?one ?e-
oeioou iiaaii, aea iaaiaai...”
Iiiyooy IEI-yei?y iia’ycaia c anio?ao?yie (a?coaeuiee
neiaie, caoe, aioee, caiao), ye? iaa???ou iaai? ii?oooy (iice-
oeai? ?e iaaaoeai?).
Iio??ai? i?eeeaae? Inu aiie: iao?iiaeuiee i?aii?, a?ii,
iana?, caiao eaae oiui.
Aeei?enoaiiy oeo yei??a ?aeiiaiao?ouny ia?aaa?ii ye oi-
iiaa, ia oe? yeiai aiaiaeouny iaaia ?ioi?iao?y.
O?eaaee iaoia IEI, ?e ia oae?
Aea iiciaeiieiiny ua c aayeeie iaoiaaie ineoioa?aiaaoe-
?ii? eiioi?eao??.

Iiaae? a?oiiai? ineoioa?ai??
Ia a?ai?io a?a ineoiaiae?oe?iiai aieeao, eiee eiioi?eao?y
a?aaoaa?ouny ia ??ai? “?iaea?a — ?iaea?a”, iiaae? a?oiiai? ine-
oioa?ai?? oa?aeoa?eco?ouny eiioi?eaoeaii? aca?iia??? ia ??a-
i? “a?oia — ?iaea?a”.
Iniiai? aey aeei?enoaiiy oaeeo iiaaeae ? ia’?eoeaia iio?a-
aa eieaeoeaiiai aieeao ia ?iaea?aa, yeee, iio?aieaoe ai iiai-
ai aey iuiai na?aaiaeua, “ca?iaey?” nia? oie ?e ?ioee iaa?ic.

94
Aaa?a?ou, ui nai oa?i?i “a?oiiaa ineoioa?ai?y” aia?oa
cai?iaaaea A?. Ii?aii [47].
Io?a, ineoioa?ai?y aaco?ouny ia iiceoeaiiio aieeaia? a?o-
ie, yeee ia? iaaiee e?eoaaeuiee aoaeo.
Aeie?aie??ou oae? oeie a?oiiai? ineoioa?ai??: ineoia?a-
ia, a?oie o?ai?iao, a?oie cono???ae, aaooaeuoa?oie, a?oie o?-
eanii? oa?ai??, a?oie oa?ai?? ienoaooaii, a?oie o?ai?iao oi?iu
oiui [38, 39].
Noou ineoia?aie, yeo o aaaaoyoeo ?ieao noai?ea a?a caa-
aoaaiee A?. Ii?aii (NOA), iieyaa? a oiio, ui ?iaea?a ?acii
c a?oii? ?ic?a?o? nai? eiioe?eoe, a ia ?iciia?aa? i?i ieo.
?acoeuoaoii oaei? ?ieuiai? a?e oa ?ii?ia?cao?? ? ae?iaeaiiy
iiaaeae iiaaa?iee, ye? ii?oou aooe ?aae?ciaai? a ?aaeuiiio
?eoo?.
I?ney cae?i?aiiy ineoia?aie ?? o?anieee aiae?co?ou inia-
eeaino? iiaaa?iee ei?iiai c “aaoi??a” c iaoi? ?icoe?aiiy
“?aia?ooa?o ?ieae” e?aeie.
Iicaye ie an? iino?eii a?a?ii iaai? ?ie? o nai?io ?eoo? (ae-
oeie, aaouea ?e iaoa?? oiui), eiioi?eaoeaia iiaaeu ineoia?a-
ie aicaiey? e?aei? e?aua ?ice?eoeny, ni?ey? ?icaeoeo ?ii?i-
a?cao?eieo, oai??eo canaa a ?? iiaaa?io?.
Oa c?iaeoe ia oae i?inoi. Naia oiio ia?aa ineoia?aii? ia-
iao?aii i?iaanoe ?icieieo, ine?euee ia ii?aoeo ?ieuiai? a?e
iaeaooi? c??ee Aaeeeiai Oaao?o ?eooy ia?ou ?eiaei eiiieae-
n?a, iaaaeye caaaeuiiaai? e “caii?i?ai?”.
Iia?ai? i?eioeie ?aae?ciaai? ? a eiioaio?yo ?ioeo oei?a a?o-
iiai? ineoioa?ai??, ye? aicaiey?ou ?iaea?aai e?aua ?ice?eoe-
ny a i??iniaeno?nieo aca?iia?aiineiao. ?e iane?aie — e?aeia
noa? a?euo eiioi?eaoeaii ?ooeeai?, ui ? iaacae?aeii aa?ee-
aei aey e?aa??a, ?oi?o i?an-nae?aoa??a oa ?ioeo in?a, oiiaiiaa-
?aieo ia ni?eeoaaiiy c ian-iaa?a, a ?a?ac ieo — ? c a?iiaanu-
e?no? a o?eiio.


3.4. I?iiaaaiaenonue? iiaae? eiioi?eao??
Iiiyooy iie?oe?ii? i?iiaaaiae (a?a. eao. ?ropaganda /
propagare — ?iciian?a?oaaoe) aecia?a?ouny ye a?yeui?nou ii
iioe?aii? ?aae, ni?yiiaaia ia oi?ioaaiiy o noni?eunoa? iaa-

95
ieo iano?i?a ? aei??iaiiy o na?aiiino? a?iiaayi oeo ?e ?ioeo
o?iiinoae oa oya c iaoi? iaeneiaeuiiai ?icoe?aiiy eiea i?e-
a??iee?a [45; 90].
Ia caa?a??e ia oa, ui ? ?eiaei a?aieo, ye? iaceaa?ou ie-
ioea noi????y noi????yi i?iiaaaiae (O. Oaeei?, Aaeeeia?eoa-
i?y), iio??aii ?icoi?oe, ui i?iiaaaiaenonuea eiioi?eao?y ae-
ei?enoiaoaaeany a iie?oe?ieo o?eyo c aaai?o-aaaai.
Nea??ii, a?enuea ?eia?coaia aeei?enoiaoaaee eacoo?ee?a
aey i?a?eao ii?aeuiiai aooo i?ioeaieea. O? “i?iiaaaiaenoe”
iioe??aaee ?ooee i?i iaacae?aeio ?i?noie?nou iiiaiei-
oaoa?nueiai a?enuea, aaii?ae?co??e nai?o ai?ia?a ? aioo??e ine-
oieia??iee ??oio aey oni?oiiai aaaaiiy a?enueiai? eaiiai??.
Aiaeia??i? i?aoiae o ineoieia??i?e oa “aa?y??e” a?eiao aaiii-
no?oaaa ? Aeaenaia? Iaeaaiinueee i?a ?an nai?o iioia?a ai ?i-
a?? oa Na?aaiui? Ac??.
Oa, oae ae iiaeoe, “aenii?oia” iiaaeu i?iiaaaiaenonuei?
eiioi?eao??. Aea iaiiiaeiieeie aoee e aioo??oiuieiioi?eaoe-
ai? i?iiaaaiaenonue? iiaae?.
Iai?eeeaa, eoeuoeaao?y o noa?iaaaiuiio noni?eunoa? i?iia-
aaiaenonueiai aeneiae?aaiiy “c ueoii, aai ia ueo?” aoea
ni?yiiaaia ia i?ao?eieo aenieiai aieiaiai aooo ai?i?a.
? oaeeo i?eeeaa?a ii?ia iaaanoe aace??. ?iai o?euee aa?oa ?i-
oi?iao?y i?i oa, ui 1633 ?. Iaia ?einueee O?aai VII canioaaa
niao?ae?ciaaio iie?oe?io ?inoeooo?? — eiia?aaao?? i?iiaaaiae,
yea aoea iieeeeaia ii noo? ?aeeaioaaoe eaoieeoueo oa?eao.
Oae ui a?aa?ee i?iiaaaiae ? aa?oao?? o eiioi?no?a (?aayinueee
Ni?c) oa iao?iiae-nio?ae?no?a (I?ia??eia) ia ?, aeania ea?o?e,
aenee?ceaiei aeiaoiaii oioae?oa?ieo iie?oe?ieo ?a?ei?a OO no.
Ao??oaci? ?aaieiae ?icii?aee o? ?iaioo ua ia ii?aoeo OIO no.
Nea??ii, A?eoainuea eacia?aenoai 1809 ?. cai?iaaaeei o nai?-
io ooao? iinaae i?an-nae?aoa??a, a 1912 ?. oaioaoi?e o?ya Eeie-
aa A?i?a?a ia?aa cai?iaaa?aiiyi iain?eii? ?aoi?ie i?aai?co-
aaa a?oio eaeoi??a, ui aoea ni?yiiaaia a iane aey ?ic’yniaiiy
iie?oeee i?aaey?eo e?e a?eoainuei? ?iia??? [5].
Ana oa oae. Aea aeuacaaaaiee O. Oaeei? — ae?aeoi? ?inoe-
oooo eiioi?eaoeaieo aine?a?aiu E?anueiai oi?aa?neoaoo c Aaeeei-
a?eoai?? — aacoiiaii ia? ?ao??, ?iaio??e OO no. noi????yi i?i-
iaaaiae.

96
Aea?a??e yiiinueo iiaaeu i?iiaaaiaenonuei? eiioi?eao??
?an?a A?oai? na?oiai? a?eie, a?i caa?ioa oaaao ia oa, ui ana?a-
aei? e?a?ie caai?iiyeiny i?ineooiaoaaiiy ca?oa??ieo ?aa?i-
noaio?e, o oie ?an ye naia ?iii?y aeoeaii “i?ao?aaea ia aen-
ii?o”, a?ua??e ia aaaaoyoe aaio iiaao [118]. Oaeo naio
iie?oeeo i?iaiaeei ea??aieooai I?ia??eie ? N?N?, a i?ney ii-
?aoeo aieiaeo a?e ? an? o?anieee A?oai? na?oiai? a?eie.
Oi? ae ye oai aoei, a aoaeoeai?nou i?iiaaaiae ana?aaei? oi-
oae?oa?ieo e?a?i aoea iaacae?aeii aeniei?. A o?e nai?e ?iii??
ia noni?euio na?aii?nou iaa?ou ia aieeioee yaa?i? aiiaa?aoaai-
iy O??in?ie ? Iaaanae?. Oa naia ii?ia aoei iiaa?eoe a N?N?
oa I?ia??ei?.
Nea??ii, ?aayinueee Ni?c, ao?aoeaoe ia ii?aoeo a?eie
iae?a an? ?a?iiaenueo ?anoeio oa?eoi??? ? a?euoa iieiaeie
i?iieneiaiai iioaio?aeo, ca ?aooiie aeniei? ciia?e?ciaaiino?
noni?euieo aa?noa oa noni?euii? na?aiiino? coi?a ea?aeiaeuii
ci?ieoe neooao?? ? aea?aoe a?eio.
I?ia??eia oaei? aaea a?eio ai inoaiiuiai nieaaoa ? eai?oo-
e?aaea eeoa i?ney iaa?iiy Aa?e?ia oa caaeaae? naiai e?aa?a.
Ai ?a??, A. A?oea? ao?a iaiiaaii ?icae?aany o ieoaiiyo
i?iiaaaiae, a?aaiay?e ?e iaeaieiai?o? ?ie?: “Caaaaiiy i?iiaaai-
ae — aa?aoaaoe i?ea??iee?a; caaaaiiy i?aai?cao?? — aa?aoaa-
oe ?eai?a ia?o??. Eiee i?iiaaaiaa caai?aaea aey oeo ?aae
iae?a aanu ia?ia, oia? a?aiia?ai? aeniiaee ii?a c?iaeoe i?aa-
i?cao?y a?a c iaaaeeei? ?iaiuei? e?aae” [17, n. 187].
Iai ainoaiaiii ia a?aiii, ?e iciaeiieaiee aoa o??a? iao?i-
iae-nio?ae?no?a c o?einio??? ia?o?eiiai aoa?aieooaa a?euoiaee?a,
aea ?aa? A. Oeuyiiaa uiai oeyo?a i?eoiao ai o?yaoaaiiy a ?in??
? iae?a oioi?ieie: nii?aoeo i?iiaaaiaa (?a?ac ia?o?eio i?ano oa
aa?oaoi??a), a iio?i caoiieaiiy aeaae ca aiiiiiai? ca?i?.
??cieoy eeoa a oiio, ui A. A?oea? i?eeoia ai aeaae, ae-
a?aaoe ia?eaiaionue? aeai?e, a A. Oeuyiia — ?a?ac iae?a
aace?iaia ca?ieia iianoaiiy. Aea iio?i ana a?aaoaaeiny ca ia-
iei noaia???i: ianiaa i?iiaaaiaa, caeyeoaaiiy ? o?ce?ia cie-
uaiiy iie?oe?ieo iiiiaio?a.
Inu ooo a?a, i?aaeaii, aa?oi iaaanoe ni?eui? oa?aeoa?enoe-
ee oioae?oa?ii? na?aiiino?, iaa noai?aiiyi yei? oae iioo?ii
i?ao?aaee i?iiaaaiaenonue? iaoeie E. Noae?ia, A. A?oea?a,
A. Ionnie?i?, Iai-Ocaaoia oa ?ioeo e?aa??a oioaeuieo e?a?i.

97
Ia aoieo ?in?enueeo aine?aiee?a A. I. Ioaa?iaa oa A. ?. Ni-
eiaeiaa [49, n. 191–199], oioae?oa?i? nenoaie ia aeieea?ou noe-
o?eii, ine?euee ??oioo?ouny ia iaaiiio ?aaieia??iiio ia?ac?.
Naia ?aaieia?y anuiai noni?euiiai ?eooy ? iaeaa?eea?oi?
oa?aeoa?enoeei? oioae?oa?iiai noni?eunoaa.
Oioae?oa?ia ?aaieia?y oa?aeoa?eco?ouny:
o?e?ae?noe?ieie ?aayie (iice?aieie o ?ae?a?e) uiai uan-
eeaiai caaa?oaiiy ?noi??? (eiioi?ci, oeny?ie?oi?e ?aeo
oiui);
oaeaieia?ciii, yeee iieyaa? a caeiiii??iinoyo i?inoaai-
iy ai iaaii? iaoe, a oaei? o i?eiao? iaoe iaa caniaaie
?? ainyaiaiiy (“iaoa aei?aaaiao? caniae”);
?aaie?o?ei?no?, eio?a ??oioo?ouny ia aaciaeo nio?aeuieo
i?oao (i?i eai?oae?ci ? nio?ae?ci, i?i ea??aio ?ieu i?iea-
oa??aoo, i?i ia?aaaae a??enuei? ?ane ?e iaaii? ?ae?a??
oiui);
iaoa?iae?ciii, ui oa?aeoa?eco?ouny iayai?no? ioa?eo
ai?a?a ? iaainoaoiui ioa?eo ian;
?eooae?cao??? iie?oe?ii? i?iiaaaiae, iiaiei eiio?ieai
iaa CIE;
cai?ii? a?iiaanuei? aoiee io?o?eieie iie?oe?ieie
io?ieaie (ca?ane e iiioey?iee aiaeaio ?an?a N?N?: “?
ia? nai? aoieo, aea y c ia? ia caiaai”);
?oeioaaiiyi caaaeuiie?anuei? ii?ae? ?a?ac cai?iaaa-
?aiiy iie?oe?ii? aio?euiino?;
i?eai??aiiyi ?iaea?aoaeuiino?, c??aiye?aei? a aoieao,
iiaaa?io?, iayc?, i?aic??e?no?, aiiineoaeunoaii.
eoeuoeaao??? ia?aca ai?iaa — eeaniaiai, iao?iiaeuiiai,
?ae?a?eiiai, ciai?oiuiai oiui.
Iiaa?oa??enu ai i?iaeai i?iiaaaiaenonuei? eiioi?eao?? a
no?anieo oiiaao, aa?oi iaaanoe aoiee oao?ao?a, ye? ie?aii
i?ao??ou a o?e aaeoc?.
Caaaeui? i?iaeaie ?noi??? oa iaoiaieia?? i?iiaaaiae ??oioia-
ii aine?aea o?aiooc ?. Aee?eu [90].
A inu aia?eeaiaou A. Aaaeunoaei, iai?eeeaa, aaa?a?, ui
iei? ianoaea a?a iiai? i?iiaaaiae, iicaye ?icoe?eeany aoae-
oi??y e oneeaaieeany no?oeoo?a iia?aiieaiu [38].
A. ?ia?a?n aecia?a? i?iiaaaiao ?a?ac iiiyooy ianiaiai ia-
?aeiiaiiy (mass persuasion), aeoaioo??e ia i?enooiino? a cae-

98
?aeiiio aa??aio? ia?aeiiaiiy iioo?iiai ?ioa?aeoeaiiai eiiii-
iaioa [109], a A. A?ia?o ? A. I’Aiiaee acaaae? i?iiiio?ou a?ai-
e?aieoe i?iiaaaiao ? i?inoi eiioi?eao??. Iioeao?ouny oaeee
i?ao?a oei, ui i?iiaaaiaa ia a?aoiao? ?ioa?ane nii?eaa?a ?i-
oi?iao??, ye oa a?aaoaa?ouny o i?ioan? eiioi?eao?? [95].
Ia aoieo A?. A?aoia [82], i?iiaaaiaenonuea iiaaeu eiio-
i?eao?? ia?aaaa?a?:
1. Aeoeaao?? oaaae ? noai?aiiy ?ioa?ano (ai iia??, aieo?eie,
iniaenoino? oa ?i. — A. A.);
2. Aiio?eio noeioeyo?? (“o? “naiino?ei?” oe?a?io? e?aaoou
aac c iaoi? o?oae”);
3. Aaiiino?ao?? oeyo?a ciyooy iai?oae (iio??aii iiaoaoaa-
oe aacii?ia?a ?in?y — Cao?aia ?a?iia a iao?a Oe?a?ie).
O no?aniiio na?o? ca oiiae aeiaae?cao?? a?yeuiino? cania?a ia-
niai? eiioi?eao?? oa ?icaeoeo iiaeo ?ioi?iao?eieo oaoiieia?e,
ianaiia?aa ?ioa?iaoo, ?aae?cao?y iiaae? i?iiaaaiaenonuei?
eiioi?eao?? a “?enoiio” aeaeya? iaeieiia??ia. Oiio ii?ia aiai-
?eoe i?i ia?aaaao o??? ?e ?ioi? iiaae? a iaaiiio noni?eunoa? a
iaaiee i?ii??ie ?ano. Iai?eeeaa, i?a ?an a?eie IAOI a ?ainea-
a?? (1999) cao?ai? CIE iiaaaaee aeee??ii aioena?anueo ?ioi?ia-
o??, noai????e ia?ac ai?iaa. Iani?aaa? ? ana aeyaeeiny cian?i ia
oae, ye iieacoaaee i?ia?ai? CIE NOA oa Cao?aii? ?a?iie...


3.5. ?i?a?aa? iiaae? eiioi?eao??
Oao?ao? a aaeoc? eiioi?eao??, ye? caeia?ouny i?iaeaiaie i?-
o?a (?. Aa?o, A. Aoeeaa, E. Eaa?-No?in, A. Iaeeiianueee, A. Ii-
?aioia, A. Oiii?ia, E. ?ia oa ?i.), i?iaiaeee nai? aine?a?aiiy
o aaio iai?yiao:
1. Aiae?c ?ao?iiaeuieo oa ???ao?iiaeuieo aniaeo?a i?oieia??
c oi?ee ci?o ineoieia??, aio?iiieia??, aoiia?ao??, ?noi???,
e?oa?aoo?iciaanoaa oa ?i.
2. Aea?aiiy iniaeeainoae iiaoaiae ? ?aae?cao?? ?i?a??a, ia-
naiia?aa iie?oe?ieo oa aeiiii??ieo.
Ia iaoo aoieo, aa?oi ia’?aiaoe o? iai?yie a iaio iaa?no?aeu
aine?a?aiu, ine?euee ?i?a? oaei? ia? i?oieia??io i?e?iao.
A?ii?neaa Iaeeiianueee (Aaeeeia?eoai?y), aea?a??e i?oi-
eia??io eiioi?eao?? o i?ei?oeaieo noni?eunoaao, a?eoia aen-

99
iiaeo, ui ca oiia a?anooiino? cania?a ianiai? eiioi?eao?? i?oe
iaee nio?aeuiee oa?aeoa?, aoee “iao?eoa? nio?aeuiiai ii?ya-
eo ? caaaaiu i?eeeaa?a ii?aeuii? iiaaa?iee” [38, n. 281]. Io?a,
i?o ? nooo?ai? neeaaiai? oea?e?cao??, yeee “ae??oo?” iaai? non-
i?eui? i?iaeaie. Ia?aeac i?o?a, neacaiu, eacie oiui “i?iie-
co?” ia?a?nia noni?eunoai eiioi?eaoeaieie ca’yceaie, oo?eio-
??e eiai o?e?ni?nou.
A?nai?e Aoeeaa (?in?y) aaa?a?, ui i?o ? oi?ii? na?aiiino?,
a “?oeioaaiiy i?oo” i?eaiaeou ia ai iaioaaiiy ?ao?iiaeuiin-
o?, a ai ooaa?a?aiiy ?ioiai i?oo. Eiee ia ci?io aenieiio i?oo
i?eoiaeou iecueee — a?aa: oea?e?cao?y ?aa aia?aa, aea eoeuoo-
?a ?iciaaa?ouny” [19, n. 275].
Inu ooo ie cao?eno?ii iaoo oaaao: ?noi??y e?anoaa oa?aeoa-
?eco?ouny iino?eii? ci?ii? iaieo i?o?a ia ?io?. ?eui oa oae,
oi aa?oi aenoiooe a?iioaco uiai iino?eiiai i?iaoeoaaiiy i?-
o?a. I?inoi ?ai?oa oei caeiaeeny ia oao?ao? c iaae?e ?e-
eaeoic, a oaiaie, nayuaieee, aeaaa oiui.
I?o iiaoaiaaiee ia i?eioei? i?aoaiaaioa, oiaoi oiai, ui
a?a aoei. Ai oiai ? caoaa?eii, ui ia?aa??eoe i?o iaii?ee-
ai. Oa, c?aooi?, oei i?ooi ? ia caeia?ouny, ine?euee a ouiio
iaia? iio?aae.
Caaaaeii, ui i?o ia? ?ao?iiaeuio oa ???ao?iiaeuio eiiiiiai-
oe. ? iaa?aiii, yea c ieo aii?io?. Iao no?aniee aina?a na?a?eou,
ui, nea??ii, ia iie?oe?ieo aeai?ao ?ao?iiaeuiee i?ao?a aaiii-
no?o? ia a?euoa o?aoeie e?aae. Ia?aaa?ia a?euo?nou ?iaeou oa
ia iniia? iaiiaii? ?ioi?iao?eii? ea?oeie na?oo (iai??? ?e e?eueio
iia?e iie?oe?ii? i?ia?aie, iiaaa?iee, a?ia?ao?? e?aeie oiui).
O ouiio aniaeo? iai o?eaa? aine?a?aiiy a?a caaaoaaiiai
E. ?iaa c eiai a?oaoeiaie ye yaeuaie eieaeoeaiiai aacna?aiiiai.
Io?a, nie?a??enu ia no?oeoo?o i?oo ca i?eioeiii “?ao?i-
iaeuia — ???ao?iiaeuia”, cacia?eii, ui ?ao?iiaeuia eiiiiiai-
oa caea?eou a?a iiaiioe ?ioi?iao?eii? ea?oeie iia??, yaeua,
e?aeie. A ???ao?iiaeuia ii?a aooe iienaia ia ??ai? eieaeoea-
iiai aacna?aiiiai (?a?ac a?oaoeie). A?aoae i?iaeaia aine?a?ai-
iy i?o?a ia? nenoaiiee oa?aeoa?, ine?euee ia’?eoo aea?aiiy
aeanoeaa neeaaia, “?icieoa” no?oeoo?a.
Aa?oi caaaaoe E. Eaa?-No?ina, yeee ia?oei aaa no?anio
oyao i?i no?oeoo?o i?oo ia iniia? eiai ooieo?e. A?i aeoaioo?

100
ia oiio, ui nooo? i?oo ? a?aiineie, a ?acoeuoao? eiia?ia-
o?e yeeo ? noai???ouny neeaaia? i?oo. Iniaeeaa cia?aiiy

<<

. 15
( 67 .)



>>